Εξυπνες προσωπικές κάρτες για την υγεία

Υπεύθυνος: Επιμέλεια: ΒΑΛΙΑ ΚΑΪΜΑΚΗ valia@enet.gr Του KENRICK VEZINA

Οι περισσότερες χώρες, ανάμεσά τους και οι ΗΠΑ, δεν έχουν ολοκληρωμένα συστήματα ιατρικών ιστορικών για τους ασθενείς τους.

Η κάρτα MyCare έχει επάνω της ένα βύσμα USB, κάνοντας το ιατρικό ιστορικό του ασθενούς φορητό και εύκολα προσβάσιμο. Οι ασθενείς που επισκέπτονται ένα γιατρό, πρέπει να συμπληρώνουν κάθε φορά νέα φόρμα με τα ιατρικά στοιχεία τους. Με τον καιρό, τα ιστορικά αυτά μπορεί να καταστούν ελλιπή και αναξιόπιστα. Αυτό οδηγεί σε αναποτελεσματικότητα του συστήματος ιατρικών πληροφοριών, η οποία στοιχίζει σε χρήματα και ιατρικά λάθη.
Ερευνητές και επιχειρηματίες ελπίζουν να αλλάξουν την κατάσταση δίνοντας σε κάθε ασθενή μία έξυπνη κάρτα που θα περιέχει το ολοκληρωμένο ιατρικό ιστορικό του. Η εφαρμογή της μεθόδου μπορεί να αποδειχθεί δύσκολη στις ΗΠΑ, λόγω του φόβου για θέματα ασφάλειας και συμβατότητας. Ομως η τεχνολογία έχει τη δυνατότητα να μεταμορφώσει τα νοσοκομεία και τα ιατρικά κέντρα σε άλλες χώρες που έχουν ενοποιημένα συστήματα υγείας, ή εκεί όπου υπάρχουν ανεπαρκείς υποδομές για την κοινή χρήση ιατρικών αρχείων.
Ειδικοί στην Αγγλία δημιούργησαν την κάρτα MyCare, η οποία έχει περίπου το μέγεθος και το σχήμα μιας πιστωτικής, με ένα βύσμα USB. Ενα άλλο πρόγραμμα, το SmartCare, εφαρμόστηκε πρώτα στη Ζάμπια, επεκτάθηκε πρόσφατα στην Αιθιοπία και τη Νότια Αφρική και καταδεικνύει τις δυνατότητες των συστημάτων με προσωπικές κάρτες σε μέρη του κόσμου όπου οι υποδομές είναι περιορισμένες.
Η κάρτα MyCare δημιουργήθηκε στο Πανεπιστήμιο Σίτι του Λονδίνου, και το λογισμικό της, που είναι ανοικτού κώδικα, στο Πανεπιστήμιο του Κόβεντρι. Το γεγονός ότι ο καθένας μπορεί να κατεβάζει και να βλέπει τον κώδικα και να συνεισφέρει έτσι στη βελτίωση ή την επέκτασή του, αποτελεί μεγάλο πλεονέκτημα για το MyCare.
Η κάρτα προγραμματίζεται να είναι συμβατή με όσο περισσότερους υπολογιστές και λειτουργικά συστήματα γίνεται. Ετσι, αντί να χρειάζεται εγκατάσταση, το λογισμικό της κάρτας θα λειτουργεί απευθείας από την ίδια.
Ομως, όσο ευέλικτο και αν γίνει το λογισμικό της κάρτας, δεν θα έχει τη δυνατότητα να λειτουργεί αυτόματα με τις βάσεις δεδομένων όλων των νοσοκομείων. Τα ιατρικά κέντρα, τα νοσοκομεία και οι γιατροί πρέπει να συνεργαστούν με τους κατασκευαστές των καρτών για να εξασφαλιστεί η συμβατότητα.
Με τη σημερινή κατάσταση, οι αριθμοί ΡΙΝ μαζί με κρυπτογράφηση προστατεύουν τα δεδομένα της κάρτας. Ο Πανίκος Κυριάκου, επικεφαλής του προγράμματος στο City University του Λονδίνου, υποστηρίζει ότι όσο αναπτύσσεται η κάρτα, θα αναπτύσσονται και τα συστήματα κρυπτογράφησης, η οποία, μάλιστα, θα δίνει σε γιατρούς και ασθενείς διαφορετικά επίπεδα πρόσβασης. Οι ασθενείς μπορούν να αλλάξουν τα προσωπικά τους δεδομένα, αλλά μόνο γιατροί μπορούν να συνταγογραφήσουν.
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, όπου η δημόσια υγεία είναι ο κανόνας, τα συστήματα ιατρικών ιστορικών είναι ήδη πιο τυποποιημένα από τα αντίστοιχα στις ΗΠΑ, και έτσι είναι πιο εύκολο να καθιερωθεί ένα ενιαίο σύστημα ιατρικών μητρώων.
Το σύστημα με τις κάρτες δεν ταιριάζει τόσο στις ΗΠΑ, λέει ο Τζον Χαλάμκα, διευθυντής του Επιτελείου Τεχνολογίας Πληροφοριών για την Υγεία και επικεφαλής σύμβουλος στην ιατρική σχολή του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ. «Τείνουμε να επικεντρωνόμαστε περισσότερο στα δίκτυα και στην ευκινησία», λέει. «Το να κουβαλάμε μια κάρτα, γεγονός σύνηθες στην Ευρώπη, είναι κάτι το οποίο δεν ταιριάζει στην κουλτούρα μας».
Βλέπει πιο θετικά την εφαρμογή ενός ηλεκτρονικού συστήματος που θα βασίζεται στα δίκτυα των νοσοκομείων και το διαδίκτυο. «Οι ΗΠΑ χρειάζονται τα ιατρικά ιστορικά να είναι διαθέσιμα οπουδήποτε, οποιαδήποτε στιγμή, χωρίς κάρτα», εξηγεί. «Κάτι τέτοιο θα γίνει μόνο μέσω της αξιοποίησης του Διαδικτύου. Η εναλλακτική που θα βασίζεται στη λογική των δικτύων, προαπαιτεί σημαντικές αλλαγές στα υπάρχοντα συστήματα, όμως θα δώσει στους γιατρούς ακόμα καλύτερη πρόσβαση στις πληροφορίες που χρειάζονται για τους ασθενείς.
Οι προσπάθειες για τη δημιουργία ενός ηλεκτρονικού συστήματος ιατρικών ιστορικών στις ΗΠΑ -βασισμένο στις κάρτες είτε στο Διαδίκτυο- περιπλέκονται από το γεγονός πως τα νοσοκομεία ουσιαστικά ανταγωνίζονται μεταξύ τους για ασθενείς-πελάτες. Αυτό σημαίνει πως τους συμφέρει να κρατούν τους ασθενείς -και τα ιατρικά ιστορικά τους- στα δικά τους δίκτυα και συστήματα.
Το NHS, το βρετανικό σύστημα υγείας, έχει δαπανήσει 2,7 δισεκατομμύρια λίρες για ένα πρόγραμμα ηλεκτρονικών πληροφοριών, σύμφωνα με πρόσφατη ανακοίνωση της κυβέρνησης. Στις ΗΠΑ, το Κογκρέσο συμπεριέλαβε τεράστια οικονομικά κίνητρα για την τεχνολογία των πληροφοριών στην υγεία, στο πακέτο στήριξης της οικονομίας το 2009, προσφέροντας εκατομμύρια στα νοσοκομεία που επέδειξαν «ουσιαστική χρήση» ηλεκτρονικών αρχείων.
Τα συστήματα με τις έξυπνες κάρτες μπορεί να αποδειχθούν πιο κατάλληλα σε περιοχές με χαμηλή τεχνολογική ανάπτυξη, όπως η αγροτική Ζάμπια. Η Ζάμπια δεν έχει τις απαραίτητες υποδομές για ένα δικτυακό σύστημα, όμως οι κάρτες και οι πληροφορίες που αποθηκεύουν δεν επηρεάζονται τόσο από την αναξιόπιστη παροχή ηλεκτρισμού και τις ελλιπείς τηλεπικοινωνίες.
Το πρόγραμμα SmartCare αρχικά ξεκίνησε σε συνεργασία με την κυβέρνηση της Ζάμπια, όμως στην πορεία επεκτάθηκε, με τις κάρτες SmartCare να χρησιμοποιούνται τώρα στη Ζάμπια, την Αιθιοπία και τη Νότια Αφρική.
Οσο για την κάρτα MyCare, ο Κυριάκου ελπίζει πως στο μέλλον θα καθιερωθεί αλλάζοντας ριζικά τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε την ιατρική περίθαλψη. «Η κάρτα αυτή θα μας επιτρέψει να έχουμε την ιδιοκτησία και τον έλεγχο των ιατρικών μας πληροφοριών», λέει.
© 2011 Technology Review

Ύπνωση αντί γενικής αναισθησίας

Στην κεντρική Ευρώπη όλο και περισσότεροι ασθενείς προτιμούν αντί για γενική αναισθησία και όλα της τις παρενέργειες να εγχειρίζονται υπό μερική αναισθησία και σε κατάσταση ύπνωσης.

Η 53χρονη Μαριάν Μαρκίς είναι μια από τους δεκάδες ασθενείς που ο πρόλογος της εγχείρισης τους δεν ήταν η λιποθυμία μιας γενικής νάρκωσης αλλά την τοπική αναισθησία και την κατάσταση της ύπνωσης. Όπως περιέγραψε αργότερα στους δημοσιογράφους, καθώς το νυστέρι άνοιγε τον λαιμό της για να της αφαιρέσουν τον θυρεοειδή αδένα άκουγε τους γιατρούς να μιλάνε κάπου στο βάθος καθώς ένιωθε τον ήλιο στο πρόσωπο της, τα πόδια της να πλατσουρίζουν στα ρηχά και το κύμα της θάλασσας να παφλάζει απαλά. Όλα μέρος της σκηνής που η αναισθησιολόγος της περιέγραφε ψιθυριστά στο αυτί λίγο πριν αρχίσει η επέμβαση.

Οι γιατροί το νοσοκομείου Cliniques Universitaires St. Luc στις Βρυξέλες προειδοποιούν ότι η ύπνωση δεν μπορεί να αντικαταστήσει την ολική νάρκωση. Στις περιπτώσεις όμως που την αντικαθιστά ο ασθενής έχει μειωμένη αίσθηση του πόνου, γλιτώνει τα ανεπιθύμητα συμπτώματα της βαριάς ολικής νάρκωσης και ο χρόνος ανάρρωσης του μειώνεται σημαντικά.

Η τεχνικές ύπνωσης χρησιμοποιούνται από αναισθησιολόγους σε Γερμανία και Βρετανία τα τελευταία χρόνια, στο Βέλγιο έχουν γίνει πάνω από 8000 εγχειρήσεις με αυτές από το 1992 που άρχισε να εφαρμόζεται και η γαλλική ομοσπονδία αναισθησιολόγων έχει δημιουργήσει ειδικό παράρτημα για τα μέλη της που την ασκούν παράλληλα με την συμβατική αναισθησία.

Οι επικριτές της μεθόδου υπενθυμίζουν ότι η μέθοδος δεν πιάνει σε όλους, και είναι ιδιαίτερα χρονοβόρα σε σχέση με την κλασσική αναισθησία με φαρμακευτικές ουσίες.  Η απάντηση των υπέρμαχων της ύπνωσης πάλι είναι ότι ο αναισθησιολόγος μπορεί ανά πάσα στιγμή να δώσει την κατάλληλη αναισθησία σε περίπτωση που ο ασθενής νιώσει κάτι. Και υπογραμμίζουν πως το βασικό πρόβλημα της ύπνωσης είναι ότι δεν στοιχίζει οικονομικά ώστε αυτοί που θα κέρδιζαν από την διάδοση της να την προωθήσουν.  πηγη ΕΝΕΤ
 

11 ΜΑΡΤΙΟΥ: ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΝΕΦΡΟΥ-Νεφρά και διαβήτης

Γράφει ο ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΓΡΕΚΑΣ , καθηγητής Παθολογίας/Νεφρολογίας, διευθυντής Α' Προπαιδευτικής Παθολογικής Κλινικής, Γενικό Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης ΑΧΕΠΑ

Περισσότεροι από μισό εκατομμύριο άνθρωποι σε όλο τον κόσμο, περίπου 1 στους 10 ενηλίκους, έχουν κάποιο βαθμό μικρής ή μεγάλης νεφρικής βλάβης.

Οι περισσότεροι άνθρωποι δεν γνωρίζουν ότι η λειτουργία των νεφρών είναι να αποβάλλουν τις τοξικές ουσίες και το περισσευάμενο νερό από το σώμα μας. Επίσης, οι νεφροί βοηθούν σημαντικά στον έλεγχο της πίεσης αίματος, στην παραγωγή ερυθρών αιμοσφαιρίων και ορμονών και στην ακεραιότητα της υγείας των οστών.

Οι περισσότεροι άνθρωποι αγνοούν τη σχέση που υπάρχει μεταξύ του διαβήτη, της υπέρτασης και της χρόνιας νεφρικής νόσου. Οι άρρωστοι που έχουν σακχαρώδη διαβήτη θα παρουσιάσουν κατά 30-40% και χρόνια διαβητική νεφροπάθεια. Σε ασθενείς οι οποίοι πάσχουν από διαβήτη ή υπέρταση μπορούμε με μία απλή και ανέξοδη εξέταση, που λέγεται γενική ανάλυση ούρων, να διαπιστώσουμε αν υπάρχει πρωτεΐνη.

Εάν η ύπαρξη πρωτεΐνης στα ούρα ευρεθεί νωρίς μπορεί να διορθωθεί με φάρμακα, διαιτολόγιο και αλλαγή του τρόπου ζωής, ενώ, αν διαγνωστεί αργά, η πρόληψη είναι δύσκολη, με αποτέλεσμα να έχουμε χρόνια νεφρική ανεπάρκεια που χρειάζεται πλέον αντιμετώπιση με αιμοκάθαρση ή νεφρική μεταμόσχευση.

Στην Ελλάδα υπολογίζεται ότι το 10% του πληθυσμού, ήτοι περίπου 1.000.000 άνθρωποι, πάσχουν από κάποιο νεφρικό νόσημα που δεν γνωρίζουν. Από αυτούς μόνο το 0,1% θα φτάσει στη θεραπεία με αιμοκάθαρση, ενώ η μεγάλη πλειονότητα αυτών φεύγουν από τη ζωή κυρίως λόγω καρδιαγγειακών επεισοδίων (στεφανιαία νόσος, έμφραγμα μυοκαρδίου), αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων ή άλλων περιφερικών αγγειακών παθήσεων (π.χ. γάγγραινα).

Στις 11 Μαρτίου του 2010, που γιορτάζουμε φέτος την παγκόσμια ημέρα του νεφρού, θα γίνει ενημέρωση τόσο των ιατρών και επαγγελματιών υγείας όσο και των ασθενών σε θέματα που αφορούν το σακχαρώδη διαβήτη και τη διαβητική νεφροπάθεια.

Το Ελληνικό Κολέγιο Νεφρολογίας και Υπέρτασης συνιστά σε όλους τους διαβητικούς ασθενείς να μετρούν την κρεατινίνη αίματος και την πρωτεΐνη στα ούρα τουλάχιστον 1-2 φορές ανά έτος. Οταν οι ασθενείς που έχουν διαβήτη αναπτύσσουν και υπέρταση, τότε η εξέλιξη των ασθενών σε νεφρική ανεπάρκεια είναι πιο γρήγορη.ENET

Η νηστεία «γεννά» κορίτσια

Η ποσότητα του φαγητού καθώς και η περιεκτικότητά του σε λιπαρά, ιδίως κατά τα πρώτα στάδια της εγκυμοσύνης μιας γυναίκας, επηρεάζει το φύλο και την υγεία του παιδιού που θα γεννηθεί, σύμφωνα με νέα αμερικανική επιστημονική έρευνα.

Η μελέτη υποστηρίζει ότι όσες έγκυες τρώνε ένα πλήρες πρωινό κάθε μέρα και κάνουν διατροφή πλούσια σε λιπαρά, κατά τη στιγμή της σύλληψης και κατά την πρώτη περίοδο της εγκυμοσύνης, είναι πιο πιθανό να αποκτήσουν αγόρι.

Αντίθετα, μια διατροφή με χαμηλά λιπαρά και περιούδους νηστειών αυξάνουν την πιθανότητα γέννησης κοριτσιού.

Η έρευνα έγινε από ερευνητές του πανεπιστημίου του Μισούρι, υπό τη δρα Τσέριλ Ρόζενφελντ. Δημοσιεύτηκε στο περιοδικό PNAS της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών των ΗΠΑ.

Η μελέτη διαπίστωσε ότι μια διατροφή με πολλές θερμίδες ευνοεί τα αγόρια, ενώ όσο πιο λίγες είναι οι θερμίδες τόσο πιθανότερη είναι η γέννηση κοριτσιού.

Η νέα έρευνα βασίστηκε σε πειράματα και ανάλυση γονιδίων σε ποντίκια και διαπίστωσε ότι τα θηλυκά έμβρυα είναι γενικά πιο ευαίσθητα στη μητρική διατροφή, με συνέπεια τα γονίδιά τους να είναι πιο πιθανό να επηρεαστούν από τη δίαιτα της μητέρας.

Έπειτα από 12 μέρες εγκυμοσύνης - περίπου το μισό της συνολικής εγκυμοσύνης του ποντικιού - παρατηρήθηκαν αλλαγές σε σχεδόν 2.000 γονίδια του εμβρύου, που σχετίζονταν με τη διατροφή της μητέρας.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, πέρα από το φύλο, τα αγόρια και τα κορίτσια αντιμετωπίζουν διαφορετικό βαθμό κινδύνου για την εμφάνιση ασθενειών στην ενήλικη ζωή τους, ανάλογα με τη διατροφή της μητέρας στην αρχική φάση της εγκυμοσύνης.

Έτσι, για παράδειγμα, οι υιοί παχύσαρκων μητέρων είναι πιθανότερο να γίνουν και οι ίδιοι παχύσαρκοι και να παρουσιάσουν διαβήτη, όταν μεγαλώσουν, σε σχέση με τις κόρες της ίδιας μητέρας.

Οι επιστήμονες δεν έχουν κατανοήσει ακόμα για ποιο λόγο η διατροφή μιας μητέρας επηρεάζει αν το παιδί της θα γεννηθεί αγόρι ή κορίτσι.

Είναι όμως σίγουροι ότι "όσο περισσότερο τρώει μια γυναίκα τόσο πιθανότερο είναι να γεννήσει αγόρι".

Ειδικά το τακτικό πρωινό με δημητριακά φαίνεται να παίζει σημαντικό ρόλο.

Η πρωτότυπη επιστημονική εργασία (με συνδρομή) http://www.pnas.org/content/early/2010/02/17/1000440107.abstract?sid=b984ecad-f89d-44ef-923a-ca034b17ce51

ENET

Μέθοδος κατ' οίκον μέτρησης σπερματοζωαρίων

Όσοι άνδρες ανησυχούν για την γονιμότητά τους δεν χρειάζεται πλέον να καταφεύγουν σε ειδικά εργαστήρια και να παραδίνουν το σπέρμα τους για ανάλυση. Χάρη σε μια νέα φορητή συσκευή, θα μπορούν να το κάνουν οι ίδιοι στο σπίτι τους.

Η συσκευή επιτρέπει διάγνωση μέσα σε λίγα μόνο δευτερόλεπτα.

Ολλανδοί ερευνητές του Ινστιτούτου Νανοτεχνολογίας MESA+ του πανεπιστημίου του Τβέντε, υπό την Λόες Σέγκερινκ, ανέπτυξαν ένα τσιπάκι - εργαστήριο (lab-on-a-chip), μήκους μόλις δέκα εκατοστών, το οποίο μπορεί να αναλύσει το σπέρμα ενός άνδρα και να καθορίσει το βαθμό γονιμότητάς του με βάση τον αριθμό των σπερματοζωαρίων.

Η σχετική ανακάλυψη παρουσιάστηκε στο περιοδικό "Lab on a Chip" της Βασιλικής Εταιρίας Χημείας της Βρετανίας.

Ο προσδιορισμός της ανδρικής γονιμότητας είναι μέχρι στιγμής μια χρονοβόρα και για τους περισσότερους άνδρες ενοχλητική διαδικασία.

Οι άνδρες που επιθυμούν να τεστάρουν τη γονιμότητά τους πρέπει να κάνουν αγώνα δρόμου από το σπίτι τους για να προλάβουν, μέσα σε ασφυκτικά χρονικά περιθώρια, να παραδώσουν το δείγμα του σπέρματός τους στην ειδική κλινική ή επί τόπου να το παράγουν μέσω εκσπερμάτωσης.

Το νέο σύστημα, προϊόν νανοτεχνολογίας, μετράει αστραπιαία τον αριθμό σπερματοζωαρίων και γλιτώνει τους άνδρες από την διαδικασία.

Το μόνο που πρέπει να κάνουν είναι στάξουν λίγο δείγμα σπέρματος πάνω στη συσκευή.

Μετά από μόλις 12 δευτερόλεπτα, προκύπτει ο αριθμός των σπερματοζωαρίων, ο οποίος με την παραδοσιακή μέθοδο μέτρησης μέσω μικροσκοπίου χρειάζεται πολύ περισσότερο χρόνο.

Αρχικά, η καινοτομική νανοσυσκευή αναμένεται να χρησιμοποιηθεί από κλινικές στο πλαίσιο των θεραπειών γονιμότητας.

Ωστόσο, εύκολα μπορεί να προσαρμοστεί σε μια ακόμη φθηνότερη και πιο απλή στην χρήση έκδοση, κατάλληλη για αυτό-διάγνωση στο σπίτι.

Ορισμένοι επιστήμονες εμφανίστηκαν πάντως σκεπτικοί.

Όπως δήλωσε ο ερευνητής Μάικλ Νταν του πανεπιστημίου της Οξφόρδης, εγείρεται το κρίσιμο ερώτημα μήπως η αυτοδιάγνωση των σπερματοζωαρίων, χωρίς την αναγκαία ιατρική συμβουλή που συνήθως συνοδεύει ένα τέτοιο εύρημα, κάνει περισσότερη ζημιά από την ωφέλεια που φέρνει σε επίπεδο πρακτικότητας.

"Ακόμα κι αν η τεχνολογία είναι έτοιμη να βγει στο εμπόριο, είναι άλλο θέμα κατά πόσο η κοινωνία είναι έτοιμη να την χρησιμοποιήσει" δήλωσε ο Χάιγουελ Μόργκαν του πανεπιστημίου του Σαουθάμπτον.ΕΝΕΤ

Οι ενθουσιώδεις άνθρωποι έχουν πιο υγιή καρδιά

Εκείνοι που είναι συνήθως χαρούμενοι και ενθουσιώδεις στη ζωή τους, είναι λιγότερο πιθανό να εμφανίσουν πρόβλημα καρδιάς, σε σχέση με όσους τείνουν να είναι μελαγχολικοί. Αυτό υποστηρίζει νέα αμερικανική επιστημονική έρευνα. Όπως τονίζει, η ενίσχυση των θετικών συναισθημάτων σε έναν άνθρωπο βοηθά σημαντικά στην μείωση του κινδύνου εμφράγματος.

Η έρευνα είναι η πρώτη που δείχνει ότι υπάρχει μια ανεξάρτητη και άμεση σχέση ανάμεσα στα θετικά συναισθήματα και στις παθήσεις της καρδιάς. Επισημαίνει πάντως ότι χρειάζονται και άλλες κλινικές μελέτες για επιβεβαίωση, πριν γίνουν συστάσεις σε γιατρούς και ασθενείς για νέες θεραπευτικές οδηγίες.

Η νέα μελέτη έγινε από την Καρίνα Ντέηβιντσον του Ιατρικού Κέντρου του πανεπιστημίου Κολούμπια των ΚΠΑ. Δημοσιεύτηκε στο ευρωπαϊκό περιοδικό καρδιολογίας European Heart Journal.

Οι ερευνητές μελέτησαν για μια δεκαετία 1.739 άτομ. Ανέλυσαν διαχρονικά τη συναισθηματική τους κατάσταση σε σχέση με την υγεία της καρδιάς τους.

Διαπίστωσαν ότι τα λεγόμενα "θετικά συναισθήματα" δηλαδή η χαρά, η ευτυχία, ο ενθουσιασμός και η ικανοποίηση μειώνουν κατά 22% τον κίνδυνο εμφράγματος, στηθάγχης ή εγκεφαλικού για κάθε στάδιο μεγαλύτερης έντασης σε αυτά τα συναισθήματα.

Δηλαδή όσοι δεν έχουν καθόλου τέτοια συναισθήματα, έχουν 22% μεγαλύτερο κίνδυνο από όσους έχουν "λίγα" τέτοια θετικά συναισθήματα, ενώ οι τελευταίοι έχουν 22% περισσότερο από όσους έχουν "ενδιάμεσα-μέτρια" θετικά συναισθήματα κ.ο.κ.

Αντίθετα, τα αρνητικά συναισθήματα όπως κατάθλιψη, εχθρότητα, άγχος αυξάνουν τον κίνδυνο καρδιοπάθειας. Αν κάποιος είναι γενικά αισιόδοξος και χαρούμενος, αλλά μόνο περιστασιακά νιώθει αρνητικά συναισθήματα, λόγω κάποιων συμβάντων, τότε δεν αυξάνεται ιδιαίτερα ο κίνδυνος για την καρδιά του.

Οι ερευνητές πιστεύουν ότι είναι δυνατό ένας άνθρωπος να προστατεύσει την καρδιά και να προλάβει τις παθήσεις της σε σημαντικό βαθμό, αναπτύσσοντας μόνιμα θετικά συναισθήματα.

Το κάπνισμα, η παχυσαρκία, η κληρονομικότητα, η πίεση και η χοληστερίνη θεωρούνται παραδοσιακά παράγοντες υψηλού κινδύνου για την καρδιά. Το επίπεδο μόρφωσης και εισοδήματος παίζουν κι αυτά ρόλο.

Σύμφωνα με τη Ντέηβιντσον, μια ερμηνεία για τη σημασία των θετικών συναισθημάτων είναι ότι οι άνθρωποι που νιώθουν έτσι, χαλαρώνουν περισσότερο, ανακάμπτουν ταχύτερα από δυσάρεστα γεγονότα και δεν τα ξαναζούν συνεχώς μέσα στο μυαλό τους, γεννώντας διαρκώς άγχος στον εαυτό τους.

"Ο καθένας πρέπει να βάλει λίγη χαρά στην καθημερινή ζωή του και να μην περιμένει τις διακοπές. Περνώντας κάθε μέρα λίγα λεπτά πραγματικής χαλάρωσης και εσωτερικής ευχαρίστησης με τον εαυτό μας, όπως με διάβασμα, περπάτημα ή ακρόαση μουσικής, κάνει καλό στην ψυχική και σωματική υγεία μας" πρόσθεσε.

Οι καρδιοπάθειες είναι η κυριότερη αιτία θανάτου ανδρών και γυναικών στις ανεπτυγμένες χώρες.

Μαζί με το διαβήτη, οι καρδιαγγειακές παθήσεις αποτελούν περίπου το ένα τρίτο όλων των θανάτων στον κόσμο, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.ENET

Οι παχύσαρκοι έχουν πιο αργό σπέρμα

Ανάμεσα στις πολλές επιπτώσεις που έχει στην υγεία των ανδρών η παχυσαρκία, έρχεται να προστεθεί και κακή ποιότητα του σπέρματος. Νέα αργεντίνικη επιστημονική έρευνα, διαπίστωσε ότι οι παχύσαρκοι τείνουν να έχουν λιγότερο κινητικό σπέρμα και συνεπώς σχετικά μικρότερη γονιμότητα σε σχέση με τους λεπτούς άνδρες.

Προηγούμενες μελέτες είχαν καταλήξει ότι το πάχος έχει επιπτώσεις στη γονιμότητα του άνδρα. Συγκεκριμένα, οι περισσότερο παχείς άνδρες τείνουν να έχουν λιγότερα σπερματοζωάρια και λιγότερο προσανατολισμένα (που σημαίνει ότι κινούνται άσκοπα αντί να κατευθύνονται μπροστά).

Η νέα μελέτη, που έγινε από ερευνητές του Εθνικού Πανεπιστημίου της Κόρντομπα στην Αργεντινή, υπό τη δρα Άννα Καρολίνα Μαρτίνι έρχεται να επιβεβαιώσει τον αποπροσανατολισμό των σπερματοζωάριων και να προσθέσει ότι το πάχος επηρεάζει αρνητικά και την ταχύτητα του σπέρματος.

Η έρευνα ανέλυσε περιστατικά 749 ανδρών με προβλήματα γονιμότητας, εκ των οποίων οι 155 ήταν παχύσαρκοι. Κατέληξε στο γεγονός ότι το σπέρμα των παχύσαρκων ήταν πιο αργό καθώς επίσης περισσότερο αποπροσανατολισμένο.

Ακόμη, οι παχύσαρκοι βρέθηκαν να εκκρίνουν χαμηλότερες ποσότητες ενός ενζύμου (NAG), η συγκέντρωση του οποίου στο σπέρμα θεωρείται σημαντικός δείκτης για το πόσο καλά λειτουργεί η επιδιδυμίδα. Είναι η πρώτη μελέτη διεθνώς που διαπιστώνει τέτοια αρνητική επίπτωση της παχυσαρκίας στην επιδιδυμίδα.

Παρόλα αυτά, η κ. Μαρτίνι επεσήμανε ότι η μείωση της ποιότητας του σπέρματος δεν σημαίνει ότι ο παχύσαρκος άνδρας δεν είναι γόνιμος. "Ένας άνδρας δεν γίνεται στείρος, επειδή αυξάνεται το βάρος του", τόνισε.

Σε αντίθεση με άλλες έρευνες, η συγκεκριμένη εμφανίζει ότι εκτός από την κινητικότητα, η παχυσαρκία δεν φαίνεται να επηρεάζει άλλους παράγοντες της ποιότητας του σπέρματος, όπως η ποσότητα και το επίπεδο της ορμόνης τεστοστερόνη.

Πάντως, σύμφωνα με τους Αργεντινούς ερευνητές, είναι δυνατό ένας άνδρας, χάνοντας κιλά, να βελτιώσει την κινητικότητα του σπέρματός του και άρα τη γονιμότητά του. Οι ερευνητές παραδέχτηκαν ότι χρειάζονται και άλλες έρευνες πάνω στο ζήτημα της σχέσης παχυσαρκίας-ποιότητας σπέρματος-γονιμότητας.

Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο περιοδικό "Fertility and Sterility" (Γονιμότητα και Στειρότητα).ENET

ΖΑΧΑΡΗ η αόρατη απειλή

• Του ΓΙΑΝΝΗ ΤΟΥΝΤΑ, αν. καθηγητή Κοινωνικής Ιατρικής, διευθυντή Ινστιτούτου Κοινωνικής και Προληπτικής Ιατρικής (ΙΚΠΙ), προέδρου Παγκόσμιας Ενωσης Νοσοκομείων και Υπηρεσιών Προαγωγής Υγείας
  ΠΡΟληπτικά

  
  

  Η πανδημία της παχυσαρκίας στις αναπτυγμένες χώρες του κόσμου έχει θέσει σε άμεση προτεραιότητα την εφαρμογή διατροφικών μέτρων, σε ατομικό και συλλογικό επίπεδο, για τον περιορισμό του σωματικού βάρους.

  Ειδικά για τη χώρα μας, όπου, σύμφωνα με τα ευρήματα της πανελλαδικής μελέτης μας Hellas Health Ι, το 30% των Ελλήνων είναι υπέρβαροι και το 17% παχύσαρκοι, η υπόθεση της καταπολέμησης της παχυσαρκίας είναι εθνικής σημασίας. Η παχυσαρκία αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο για σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ, για καρδιαγγειακά νοσήματα, αρθρίτιδα και ορισμένους καρκίνους.

  Η αντιμετώπιση του προβλήματος της παχυσαρκίας έχει εστιαστεί μέχρι σήμερα στον περιορισμό κυρίως των λιπαρών φαγητών. Ομως, εξίσου, αν όχι πιο σημαντικός, παράγοντας παχυσαρκίας είναι η ζάχαρη και μάλιστα η ύπουλη ζάχαρη, δηλαδή η διαλυμένη ζάχαρη κυρίως στα ζαχαρούχα αναψυκτικά. Αρκεί να αναλογιστούμε ότι ένα κουτάκι ανθρακούχων ποτών περιέχει δώδεκα κουταλιές ζάχαρης.

  Ετσι, εάν καταναλώνουμε έστω και ένα ζαχαρούχο αναψυκτικό την ημέρα, προσθέτουμε περίπου 5 περιττά κιλά ετησίως στο σωματικό βάρος μας. Στα παιδιά, ένα σακχαρούχο ποτό την ημέρα αυξάνει κατά 60% την πιθανότητα παχυσαρκίας. Πολλά δε παιδιά καταναλώνουν τουλάχιστον τρία σακχαρούχα ποτά ημερησίως.

  Πρόσφατα διαπιστώθηκε ότι η ζάχαρη μειώνει την «καλή» HDL χοληστερίνη στο αίμα, άρα αυξάνει άμεσα τον κίνδυνο για καρδιαγγειακά και όχι μόνο έμμεσα μέσω της παχυσαρκίας. Το 2004, ανακοινώθηκε από τη Σχολή Δημόσιας Υγείας του Χάρβαρντ ότι οι γυναίκες που έπιναν ένα σακχαρούχο ποτό την ημέρα διπλασίαζαν τον κίνδυνο για σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ.

  Το γεγονός ότι την περισσότερη ζάχαρη που καταναλώνουμε δεν τη βλέπουμε, γιατί διαλύεται σε υγρά που προσλαμβάνουμε, την καθιστά ιδιαίτερα επικίνδυνη. Εύκολα κάποιος θα πιει ένα κουτάκι αναψυκτικό. Δύσκολα όμως θα δεχτεί να φάει 12 κουταλιές ζάχαρη.

  Τον Αύγουστο του 2009, η Καρδιολογική Ενωση των ΗΠΑ (American Heart Association) συνέστησε ότι οι γυναίκες δεν θα πρέπει να καταναλώνουν περισσότερο από 6 κουταλιές ζάχαρη ημερησίως και οι άντρες 9.

  Εκτός όμως από την προσπάθεια που θα πρέπει να καταβάλλει ο καθένας στον έλεγχο της προσλαμβανόμενης ζάχαρης, θα πρέπει η Πολιτεία να πάρει τα κατάλληλα μέτρα, ειδικά για την προστασία της υγείας των παιδιών.

  Πρώτα απ' όλα θα πρέπει να αυξηθεί σημαντικά η φορολογία όλων των προϊόντων, κυρίως αναψυκτικών, που περιέχουν ζάχαρη. Μέρος δε αυτής της φορολογίας μπορεί να διατεθεί για την προώθηση φρέσκων χυμών και φρούτων-λαχανικών. Θα πρέπει, επίσης, να απαγορευτεί η διαφήμιση προς τα παιδιά όλων των σακχαρούχων αναψυκτικών και να περιοριστεί η διάθεσή τους στο σχολικό περιβάλλον. Θα μπορούσε, επίσης, η βιομηχανία των αναψυκτικών να δημιουργήσει νέα προϊόντα που θα περιέχουν έως και 70% λιγότερη ζάχαρη. Αλλά και με τα σημερινά δεδομένα υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις πίνοντας περισσότερο νερό, φρέσκους χυμούς ή αναψυκτικά χαμηλής περιεκτικότητας σε ζάχαρη.

  Συμβουλευτική Γραμμή Πρόληψης ΙΚΠΙ: 2107222727

  Ιστοσελίδα Υγείας - Πρόληψης: www.neahygeia.gr

Νέο σκεύασμα για τη θεραπεία της πνευμονικής αρτηριακής υπέρτασης

Η πνευμονική αρτηριακή υπέρταση είναι μια σπάνια, προοδευτικώς εξελισσόμενη νόσος που προσβάλλει περίπου 100.000 άνδρες και γυναίκες παγκοσμίως.

Αυτή η ανίατη νόσος χαρακτηρίζεται από διαρκώς υψηλή πίεση στις πνευμονικές αρτηρίες που οδηγεί σε καρδιακή ανεπάρκεια και πρόωρο θάνατο. Η πνευμονική αρτηριακή υπέρταση μπορεί να εμφανιστεί χωρίς καμία γνωστή υποκείμενη αιτία ή μπορεί να διαπιστωθεί στην πορεία άλλων διαταραχών, όπως νόσων του συνδετικού ιστού.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε το ενέσιμο διάλυμα Revatio (σιλδεναφίλη) για ασθενείς που λαμβάνουν επί του παρόντος από του στόματος Revatio και που δεν μπορούν προσωρινά να λάβουν από του στόματος χορηγούμενη θεραπεία, αλλά είναι κατά τα άλλα κλινικά και αιμοδυναμικά σταθεροί.

Το Revatio είναι η μόνη στην κατηγορία της εγκεκριμένη θεραπεία ΠΑΥ για ενδοφλέβια χορήγηση, η οποία επιτρέπει στους ασθενείς να συνεχίζουν την αγωγή τους, όταν δεν είναι σε θέση να λάβουν από του στόματος χορηγούμενα φάρμακα.

«Η πνευμονική αρτηριακή υπέρταση είναι μια απειλητική για τη ζωή νόσος και η φαρμακευτική θεραπεία μπορεί να βοηθήσει καθυστερώντας τις επιπτώσεις της ασθένειας», λέει ο Jean-Luc Vachiery, Μ.D., καθηγητής Καρδιολογίας και διευθυντής της Μονάδας Πνευμονικών Αγγειακών Νόσων της Clinique Universitaire De Bruxelles Hopital Erasme (Νοσοκομείο Erasme) στο Βέλγιο και τέως πρόεδρος της Ομάδας Εργασίας για την Πνευμονική Κυκλοφορία και τη Λειτουργία της Δεξιάς Κοιλίας της Ευρωπαϊκής Καρδιολογικής Εταιρείας. «Τώρα με την έγκριση του ενέσιμου διαλύματος Revatio, έχουμε την επιλογή να γεφυρώσουμε τις περιόδους στη θεραπεία των ενήλικων ασθενών που ενδεχομένως να μην μπορούν προσωρινά να λάβουν αυτή τη σημαντική θεραπεία σε μορφή δισκίων».ENET

Πώς η διατροφή επηρεάζει την όραση

Γράφει η ΣΟΦΙΑ ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΥ, MSc, κλινική διαιτολόγος-διατροφολόγος, ειδική γραμματέας Συνδικαλιστικού και Οργανωτικού Πανελληνίου Συλλόγου Διαιτολόγων-Διατροφολόγων info@diatrosofia.gr, web: www.diatrosofia.gr

Είναι ευρέως γνωστό ότι η ισορροπημένη διατροφή είναι πολύ σημαντική για την ορθή επίτευξη όλων των λειτουργιών του ανθρώπινου οργανισμού, μεταξύ των οποίων και η όραση. Για να δούμε, λοιπόν, τι θα πρέπει να κάνουμε για να έχουμε, αλλά και να διατηρήσουμε καλή όραση.

Διατήρηση ενός φυσιολογικού βάρους. Η διατήρηση ενός υγιούς σωματικού βάρους καθίσταται πρωταρχικής σημασίας, αφού η παχυσαρκία συνδέεται με εκφυλιστικές νόσους όπως ο σακχαρώδης διαβήτης, η αρτηριοσκλήρυνση και η υπέρταση, οι οποίες συχνά σχετίζονται με σοβαρά οφθαλμολογικά προβλήματα, μεταξύ των οποίων η ξηροφθαλμία, ο καταρράκτης, η διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια, η υπερτασική αμφισβληστροειδοπάθεια, το γλαύκωμα, αλλά και εκφυλιστικές αλλοιώσεις του αμφιβληστροειδούς, όπως η εκφύλιση της ωχράς κηλίδας.

***Πρόσληψη φυσικών πηγών βιταμίνης Α

Η βιταμίνη Α αποτελεί ίσως τη σημαντικότερη θρεπτική ουσία για τα μάτια μας, καθώς έλλειψή της για μεγάλα χρονικά διαστήματα δύναται να οδηγήσει ακόμη και σε μη αναστρέψιμη τύφλωση. Ωστόσο, έλλειψη βιταμίνης Α παρατηρείται συνήθως σε αναπτυσσόμενες μόνο χώρες. Η ανεπαρκής κατανάλωση βιταμίνης Α οδηγεί σε ξήρανση του επιπεφυκότα του ματιού - ξηροφθαλμία. Κύριες πηγές βιταμίνης Α είναι το ψάρι, τα ιχθυέλαια, το συκώτι, το γάλα, ο κρόκος αβγού, αλλά και τα βαθυπράσινα φυλλώδη λαχανικά (σπανάκι, μπρόκολο), τα πορτοκαλοκίτρινα φρούτα (βερίκοκο, μάνγκο, μανταρίνια), καθώς και τα πορτοκαλοκίτρινα λαχανικά (καρότο).

***Καθημερινή κατανάλωση τροφίμων πλούσιων σε αντιοξειδωτικές ουσίες

Ο καταρράκτης, μια ασθένεια του οφθαλμού, που εμφανίζεται συνήθως σε άτομα τρίτης ηλικίας, προκαλείται από οξειδωτικές αντιδράσεις και συνεπώς μπορούμε να προλάβουμε την εμφάνιση, αλλά και την εξέλιξή του, καταναλώνοντας τρόφιμα πλούσια σε αντιοξειδωτικά συστατικά.

Στις κυριότερες αντιοξειδωτικές ουσίες περιλαμβάνονται το β-καροτένιο, το οποίο βρίσκεται άφθονο στα καρότα και τα πορτοκαλοκίτρινα φρούτα, η βιταμίνη C των εσπεριδοειδών, το λυκοπένιο της ντομάτας, η ζεαξανθίνη και η λουτεΐνη, που βρίσκονται σε αφθονία στο καλαμπόκι, τις κίτρινες πιπεριές, το σπανάκι και τον κρόκο του αβγού, αλλά και η βιταμίνη Ε του ελαιολάδου.

***Κατανάλωση ω3 λιπαρών οξέων

Τα ω3 λιπαρά οξέα ανήκουν στα πολυακόρεστα λιπαρά οξέα μακράς αλύσου και έχει βρεθεί ότι επηρεάζουν τη λειτουργία της όρασης, προστατεύοντας τον αμφιβληστροειδή χιτώνα του ματιού.

Για παράδειγμα, έχει βρεθεί ότι η κατανάλωση λιπαρών ψαριών πλούσιων σε ω3 λιπαρά οξέα, 1-2 φορές εβδομαδιαία, μειώνει την πιθανότητα εκφύλισης της ωχράς κηλίδας.

Αντίθετα το κάπνισμα διπλασιάζει τον κίνδυνο για τη νόσο. Πηγές ω3 λιπαρών στη δίαιτα είναι τα ιχθυέλαια, τα λιπαρά ψάρια (σολομός, τόνος, σκουμπρί, σαρδέλα, κολιός), τα καρύδια, ο λιναρόσπορος, τα σαλιγκάρια και ορισμένα λαχανικά, όπως η αντράκλα (γλιστρίδα).

***Πρόσληψη των βιταμινών του συμπλέγματος Β, συμπεριλαμβανομένου του φυλλικού οξέος

Το φυλλικό οξύ είναι μια βιταμίνη, η οποία βρίσκεται κυρίως στα πράσινα φυλλώδη λαχανικά, τα φρούτα, το συκώτι και τις ζύμες. Ανεπάρκειά του πιθανότατα να καταλήξει σε οπτική νευροπάθεια. Οι βιταμίνες του συμπλέγματος Β βρίσκονται σε αφθονία στο ψάρι, το κρέας, τα πουλερικά, τα δημητριακά ολικής άλεσης, τους ξηρούς καρπούς, τις μπανάνες, τα αβγά και τα γαλακτοκομικά προϊόντα.

***Κατανάλωση γαλακτοκομικών προϊόντων πλούσιων σε βιταμίνη D

Ανωμαλίες όρασης παρατηρούνται επίσης και έπειτα από έλλειψη βιταμίνης D, καθώς η λιποδιαλυτή αυτή βιταμίνη συμμετέχει στο μηχανισμό της όρασης. Κύριες πηγές της είναι το γάλα, το αβγό, το βούτυρο, οι μαργαρίνες, τα ψάρια, ενώ συντίθεται και στο δέρμα με τη βοήθεια της ηλιακής ακτινοβολίας. Αποφυγή υπερβολικής κατανάλωσης κορεσμένων λιπαρών, τα οποία βρίσκονται στα κόκκινα κρέατα, τα γλυκά, τα τηγανητά και τις έτοιμες τροφές, καθώς αυτά δύναται να οδηγήσουν σε λιπώδεις εναποθέσεις και στένωση των αρτηριών, που αιματώνουν τον αμφιβληστροειδή. Προσοχή στις ποσότητες αλατιού, καθότι είναι συνδεδεμένο με την εμφάνιση υψηλής αρτηριακής πίεσης, κατάστασης που δύναται να επηρεάσει αρνητικά τη λειτουργία της όρασης.

Μια μπιρίτσα την ημέρα... τον οστεοπαθητικό τον κάνει πέρα

Η κατανάλωση μπίρας είναι το καλύτερο φάρμακο κατά της οστεοπόρωσης

Από τον ΣΠΥΡΟ ΜΑΝΟΥΣΕΛΗ

Η επιστήμη κάθε τόσο μας φέρνει και καλά νέα για τις διατροφικές μας συνήθειες, εκτός από το να μας επισημαίνει τα σφάλματα και τις καταχρήσεις που κάνουμε. Πρόσφατα μια νέα έρευνα του Τμήματος Τεχνολογίας Τροφίμων του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας αποκάλυψε ότι η μπίρα, όταν καταναλώνεται με μέτρο, μπορεί να συμβάλει στην υγεία του μυοσκελετικού συστήματος.

Σύμφωνα με την έρευνα αυτή, τα συμπεράσματα της οποίας δημοσιεύτηκαν στην επιστημονική επιθεώρηση «Journal of the Science of Food and Agriculture», η μπίρα αποτελεί σημαντική πηγή πυριτίου, ενός συστατικού απαραίτητου για την αύξηση και τη διατήρηση της οστικής πυκνότητας. Το πυρίτιο υπάρχει στην μπίρα με τη μορφή διαλυτού ορθοπυριτικού οξέος (Η4SiO4), σε ποσοστό βιοδιαθεσιμότητας 50%, γεγονός που την καθιστά την πλουσιότερη διατροφική πηγή πυριτίου στη δυτική διατροφή. Οι ερευνητές λοιπόν συμπεραίνουν ότι η κατανάλωση μπίρας με μέτρο μπορεί να συμβάλει στην πρόληψη της οστεοπόρωσης. Η οστεοπόρωση είναι μια νόσος των οστών που οφείλεται στην απώλεια οστικής μάζας και συνεπάγεται αυξημένη ευθραυστότητα των οστών, συνεπώς και αύξηση του κινδύνου καταγμάτων. Πλήττει κυρίως τον γυναικείο πληθυσμό μεταεμμηνοπαυσικής ηλικίας και τους ηλικιωμένους. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, αποτελεί το δεύτερο μείζον πρόβλημα δημόσιας υγείας μετά τις καρδιαγγειακές παθήσεις.

Ηδη από προηγούμενες μελέτες ήταν γνωστό τόσο ότι το πυρίτιο είναι ένα συστατικό αποφασιστικής σημασίας για την ανάπτυξη των οστών όσο και το ότι περιέχεται στην μπίρα. Οπως όμως εξηγεί στο άρθρο ο Charles Bamforth, αυτό που θέλησαν να εξακριβώσουν οι Αμερικανοί επιστήμονες ήταν τι είναι αυτό που κάνει ορισμένες μπίρες περισσότερο πλούσιες σε πυρίτιο από ό,τι άλλες. Γι' αυτό προχώρησαν σε λεπτομερή σύγκριση εκατό διαφορετικών τύπων μπίρας που κυκλοφορούν στο εμπόριο. Για την ακρίβεια εξέτασαν κατά πόσο η βυνοποίηση (το πρώτο στάδιο παραγωγής της μπίρας που περιλαμβάνει την ξήρανση και το καβούρντισμα ενός εκ των βασικών συστατικών της μπίρας, της βύνης), επηρεάζει την περιεκτικότητα του τελικού προϊόντος σε πυρίτιο. Διαπίστωσαν λοιπόν ότι περισσότερο πλούσιες σε πυρίτιο είναι οι μπίρες τύπου ale, οι λεγόμενες αφροζύμωτες μπίρες, δηλαδή αυτές που έχουν υποστεί λιγότερη επεξεργασία, ενώ οι μπίρες τύπου lager (βυθοζύμωτες) περιέχουν λιγότερο πυρίτιο. *

Ανακάλυψαν το γονίδιο του τραυλίσματος

Ένα ιατρικό αίνιγμα αποτελούν μέχρι σήμερα τα αίτια του τραυλίσματος, το οποία αποδίδεται κυρίως σε ψυχολογικούς λόγους που ξεκινούν από συναισθηματικά προβλήματα και φθάνουν στην καταπίεση από γονείς και δασκάλους. Αμερικανοί επιστήμονες προσθέτουν τη δική τους βιολογική εξήγηση, η οποία αφορά γενετικές μεταλλάξεις σε τρία γονίδια.

Η συγκεκριμένη διαταραχή εμφανίζεται περίπου στο 5% των παιδιών και στο 1% των ενηλίκων παγκοσμίως (δηλαδή σε πάνω από 60 εκατ. ανθρώπους).

Η ανακάλυψη συνδέει το τραύλισμα (που συχνά εμφανίζεται κληρονομικά σε οικογένειες) με διαταραχές στο μεταβολισμό του οργανισμού και μπορεί να οδηγήσει σε νέες φαρμακευτικές θεραπείες.

Η έρευνα, που δημοσιεύτηκε στο ιατρικό περιοδικό "The New England Journal of Medicine", σύμφωνα με το "Science" και το "Nature", έγινε από ομάδα επιστημόνων υπό τον μοριακό γενετιστή Ντένις Ντράινα του Εθνικού Ινστιτούτου για την Κώφωση των ΗΠΑ.

Η μετάλλαξη ανακαλύφθηκε κατ' αρχήν στο γονίδιο GNPTAB, το οποίο βοηθά τις μικροσκοπικές δομές του κυττάρου, γνωστές ως λυσοσώματα, να διασπούν τις θρεπτικές ουσίες και να ανακυκλώνουν τις άχρηστες ουσίες του κυττάρου. Οι άνθρωποι με λυσοσωματικά ελαττώματα υποφέρουν από μεταβολικές διαταραχές. Κατά καιρούς οι επιστήμονες είχαν προτείνει διάφορες αιτίες για το τραύλισμα, αλλά οι μεταβολικές διαταραχές δεν είχαν ποτέ θεωρηθεί υπαίτιες μέχρι τώρα.

Οι αμερικανοί ερευνητές επέκτειναν την έρευνά τους και τελικά βρήκαν συνολικά δέκα γενετικές ποικιλομορφίες στο χρωμόσωμα 12 (τρεις στο γονίδιο GNPTAB, τέσσερις στο γονίδιο GNPTG και τρεις στο γονίδιο NAGPA), που συναντώνται περίπου στο 9% των ανθρώπων που τραυλίζουν.

Οι συγκεκριμένες γενετικές μεταλλάξεις μπορούν να προκαλέσουν μια σπάνια μεταβολική ασθένεια (βλεννολιπίδωση), η οποία μπορεί να οδηγήσει το πάσχον παιδί σε θάνατο μέχρι την ηλικία των δέκα ετών.

Επειδή τα παιδιά αυτά σπάνια μιλάνε, ο Ντράινα και οι συνεργάτες του εκτιμούν ότι η παρενέργεια αυτή συνδέεται με την μεταβολική διαταραχή και σχετίζεται με το τραύλισμα. Επειδή οι περιοχές του εγκεφάλου που εμπλέκονται στο λόγο, χρειάζονται άκρως αποδοτικά μεταβολικά συστήματα, ακόμα και το παραμικρό λάθος στην παραγωγή πρωτεϊνών (λόγω μιας γενετικής μετάλλαξης) μπορεί να καταλήγει σε τραύλισμα, σύμφωνα με τους ερευνητές.

Ο Ντράινα δήλωσε ότι η μελέτη του θα καταστήσει πιο "σεβαστό" το τραύλισμα ως μια ακόμα πραγματική βιολογική διαταραχή (και όχι πια ως ψυχολογικό πρόβλημα), κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε νέα φάρμακα, που θα χορηγούν τα κατάλληλα ένζυμα.

Όπως είπε, το στρες και το άγχος μπορούν να επιδεινώσουν το τραύλισμα, όμως συνήθως δεν το προκαλούν.

"Δεν είναι μια συναισθηματική διαταραχή. Δεν προέρχεται από τις αλληλεπιδράσεις με τους άλλους ανθρώπους", δήλωσε.

Το τραύλισμα είναι μια διαταραχή κατά την οποία ο πάσχων επαναλαμβάνει ήχους, συλλαβές ή λέξεις, διαταράσσοντας τη φυσιολογική ροή του λόγου του, με συνέπεια συχνά να μην μπορεί να γίνει καλά κατανοητός.

Η διαταραχή συχνά ξεκινά όταν τα παιδιά αρχίζουν να μιλάνε.

Τα περισσότερα παιδιά χάνουν το τραύλισμα όταν πιο ο εγκέφαλός τους αναπτυχθεί, αλλά σε μερικά από αυτά το πρόβλημα παραμένει. Οι τωρινές θεραπείες περιλαμβάνουν την ψυχοθεραπεία (για μείωση του άγχους), τη λογοθεραπεία, ασκήσεις αναπνοής και ηλεκτρονικές συσκευές.ENET

Καρδιοπάθειες... χαμηλού IQ

Τον ρόλο της νοημοσύνης στην εμφάνιση καρδιακών προβλημάτων αναδεικνύει βρετανική έρευνα, που κατατάσσει το χαμηλό διανοητικό πηλίκο (IQ) δεύτερο σημαντικότερο παράγοντα κινδύνου μετά το κάπνισμα.

Η μόλις δύο χρόνων Βρετανίδα Κορίνα Οκλεϊ, με IQ 160, έχει σχεδόν ελάχιστες πιθανότητες να παρουσιάσει καρδιαγγειακά προβλήματα. Εκτός κι αν αρχίσει το κάπνισμα... (φωτ. ΑΠΕ) Ειδικότερα, οι ερευνητές του βρετανικού Συμβουλίου Ιατρικής Ερευνας (MRC) βρήκαν ότι ο χαμηλότερος δείκτης νοημοσύνης συνδέεται με υψηλότερα ποσοστά καρδιοπάθειας και θανάτου και γενικότερα είναι ένας πολύ σημαντικός δείκτης μελλοντικών προβλημάτων καρδιάς. Ετσι, στην κατάταξη των πέντε κυριότερων παραγόντων κινδύνου πρώτο έρχεται το κάπνισμα, δεύτερο το χαμηλό IQ και ακολουθούν το χαμηλό εισόδημα, η υπέρταση και η περιορισμένη σωματική δραστηριότητα ή έλλειψη άσκησης.

Παιδεία, εισόδημα και υγεία

Είναι γνωστόν από διάφορες επιδημιολογικές μελέτες ότι οι άνθρωποι με χαμηλό μορφωτικό επίπεδο και χαμηλό εισόδημα έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να εμφανίσουν προβλήματα υγείας. Ως πιθανά αίτια έχουν υποδειχθεί μεταξύ άλλων οι κακές συνθήκες διαβίωσης, η περιορισμένη πρόσβαση σε ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, το χρόνιο στρες και συνήθειες υψηλού κινδύνου, όπως το κάπνισμα.

Οσον αφορά τον δείκτη νοημοσύνης, οι ερευνητές κάνουν λόγο για διάφορους πιθανούς μηχανισμούς που μπορεί να εξηγούν τη σύνδεση με τις καρδιοπάθειες: για παράδειγμα, εκείνοι που αγνοούν ή δεν μπορούν να κατανοήσουν τις συμβουλές για τους κινδύνους του καπνίσματος ή τα οφέλη της σωστής διατροφής και της άσκησης, έχουν περισσότερες πιθανότητες ν' αντιμετωπίσουν προβλήματα καρδιάς. Τα ευρήματα της έρευνας υποδεικνύουν ότι είναι σκόπιμο να προσαρμοστούν οι εκστρατείες για τη δημόσια υγεία κατά τρόπον ώστε το μήνυμά τους να είναι κατανοητό σε όλους.

ΛΗΔΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ (Πηγές: Ρόιτερς - Ασ. Πρες)

Κατάθλιψη-Πώς γίνεται η διάγνωση

Τα συμπτώματα του ασθενούς συχνά δεν είναι ούτε τόσο σοβαρά ούτε αρκετά φανερά ώστε να μπορούν να αποδοθούν εύκολα σε καταθλιπτική διαταραχή.

Πρώτα-πρώτα, ο γιατρός θα πρέπει να εξετάσει την πιθανότητα οργανικής βάσης των αναφερομένων συμπτωμάτων (παθολογικές καταστάσεις π.χ. όπως το αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο, σκλήρυνση κατά πλάκας, υποθυρεοειδισμός και φάρμακα όπως οπιοειδή, καρδιολογικά σκευάσματα, διαζεπάμη, σιμετιδίνη, αντισυλληπτικά από του στόματος και κορτικοστεροειδή).

Διαγνωστικά κριτήρια

Για να τεθεί η διάγνωση πρέπει να υπάρχει ένα εκ των δύο πρώτων κύριων συμπτωμάτων και τέσσερα τουλάχιστον από τα υπόλοιπα επτά του πίνακα:

* Καταθλιπτικό συναίσθημα (δυσανάλογο προς τα τρέχοντα γεγονότα ζωής και με συχνή ημερήσια διακύμανση).

**Μείωση του ενδιαφέροντος και της ευχαρίστησης (ανηδονία).

* Μεταβολές της όρεξης, οι οποίες οδηγούν σε απώλεια ή αύξηση του βάρους που δεν σχετίζονται με τη διατροφή,

* Αϋπνία ή υπερυπνία (τυπικά οι νεότεροι παρουσιάζουν συνήθως δυσκολία στην επέλευση του ύπνου, ενώ οι ηλικιωμένοι πρωινή αφύπνιση).

* Ψυχοκινητική ανησυχία (νευρικότητα, άγχος, υπερένταση) ή ψυχοκινητική επιβράδυνση.

* Αίσθημα κόπωσης (ιδίως με την απουσία πραγματικού φυσικού κάματου) ή/ και απώλεια ενεργητικότητας.

**Συναίσθημα απαξίας (μη ρεαλιστική απεικόνιση του εαυτού και του περιβάλλοντος) ή/ και αδικαιολόγητων -υπερβολικών ενοχών.

* Μειωμένη ικανότητα συγκέντρωσης και σκέψης (προβλήματα μνήμης), αναποφασιστικότητα.

* Αυτοκαταστροφικός ιδεασμός (ιδέες αυτοκτονίας, απόπειρες).

Οποιοδήποτε σύμπτωμα, πρέπει να υπάρχει για τουλάχιστον 2 συνεχείς εβδομάδες, για το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας, σχεδόν κάθε μέρα. Εντονες ψυχοσωματικές διαταραχές όπως κεφαλαλγία, ραχιαλγία, καρδιαγγειακά συμπτώματα, γαστρεντερικά συμπτώματα, συμπληρώνουν την κλινική εικόνα της κατάθλιψης. Η πιθανότητα εκδήλωσης επόμενου επεισοδίου μείζονος καταθλιπτικής διαταραχής είναι 50-60% μετά το πρώτο επεισόδιο, 70% μετά το δεύτερο και 90% μετά το τρίτο.

Αντιμετωπίζοντας την κατάθλιψη

Γράφει ο δρ ΝΙΚΟΣ Ε. ΔΕΓΛΕΡΗΣ, νευρολόγος-ψυχίατρος, Ψυχοθεραπευτικό Κέντρο Πειραιά

Η κατάθλιψη δεν είναι μελαγχολία ή κακή διάθεση. Δεν είναι απλώς αυτό που λέμε «είμαι στις μαύρες μου» ή «είμαι πεσμένος», που έχει ξεκάθαρη αιτία. Είναι ένα επίμονο αίσθημα θλίψης, απογοήτευσης και ανημποριάς.

Είναι πολύ πιο σοβαρό και βαθύ από μια απλή στενοχώρια, δεν επηρεάζεται ακόμη και από ευχάριστα γεγονότα που συμβαίνουν γύρω από το άτομο, εμποδίζει την κανονική συνήθη λειτουργικότητά του και επιμένει για αρκετές εβδομάδες ή και μήνες ή και χρόνια.

Το φάσμα των καταθλιπτικών διαταραχών διαμορφώνεται από αρκετούς παράγοντες. Οι πιο συχνοί είναι οι νευροενδοκρινικές διαταραχές, το οικογενειακό περιβάλλον και η κληρονομικότητα, τα ψυχοτραυματικά γεγονότα ζωής και ειδικά αυτά που συνέβησαν στην παιδική ηλικία που μπορεί και να μην μπορούμε να τα ανακαλέσουμε στη μνήμη μας, οι προδιαθεσικές καταστάσεις, διάφορα σωματικά νοσήματα όπως είναι η δυσλειτουργία του θυρεοειδή, φαρμακολογικές ή ψυχοδραστικές ουσίες καθώς και σημαντικοί ψυχοπαθολογικοί παράγοντες.

Επιδημιολογικά στοιχεία

Η Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας, εκτιμά πως κάθε χρόνο πάνω από 19.000.000 άνθρωποι εμφανίζουν κατάθλιψη.

Η κατάθλιψη παρατηρείται σε άτομα όλων των ηλικιών, κοινωνικών -οικονομικών στρωμάτων, φυλών και μορφωτικών επιπέδων.

Μία στις 4 γυναίκες και ένας στους 10 άνδρες μπορεί να αναπτύξει κατάθλιψη κατά τη διάρκεια της ζωής του. Το 69% των καταθλιπτικών ασθενών παρουσιάζουν σωματικά ή σωματοποιημένα συμπτώματα (πονοκέφαλος, αδυναμία-κόπωση, πόνοι στο στήθος, γαστρεντερικά ενοχλήματα).

Ασθενείς που πάσχουν από σοβαρή οργανική νόσο (καρκίνος, διαβήτης, αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο, έμφραγμα του μυοκαρδίου) παρουσιάζουν υψηλό ποσοστό κατάθλιψης.

Το 90% των καταθλιπτικών ασθενών παρουσιάζουν συμπτώματα άγχους.

Η κατάθλιψη στους ηλικιωμένους είναι η πιο συχνή ψυχική διαταραχή, καθώς το 10-34,5% των ηλικιωμένων μπορεί να παρουσιάσουν καταθλιπτική συμπτωματολογία, ιδίως με άτυπα συμπτώματα (συγκαλυμμένη κατάθλιψη /masked depression) όπως π.χ. κόπωση, πόνος που διαχέεται σε διάφορα σημεία του σώματος, γαστρεντερικά ενοχλήματα, παραίτηση από καθημερινές συνήθειες ή ενέργειες, διαταραχές του ύπνου (ιδιαίτερη προσοχή στη φαρμακοθεραπεία λόγω των υπαρχόντων παθολογικών ή άλλων νοσημάτων).

Στους ηλικιωμένους άνδρες, σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχεία, είναι ιδιαίτερα αυξημένος ο κίνδυνος αυτοκτονίας.

Ηπια ή ελάσσων κατάθλιψη

Τα συμπτώματά της είναι πιο ήπια από της μείζονος. Πιο συγκεκριμένα διαφέρει από τη μείζονα στα εξής:

Το καταθλιπτικό συναίσθημα είναι πιο ήπιο.

Συχνά υπάρχουν «νευρωσικά» συμπτώματα (άγχος, ευερεθιστότητα, υπερβολική ενασχόληση με σωματικά συμπτώματα).

Ο κίνδυνος αυτοκαταστροφής είναι πολύ μικρότερος ή απουσιάζει τελείως.

Χαμηλή αυτοεκτίμηση και ο ασθενής τα βάζει με τους άλλους (ετερομομφή).

Δεν υπάρχει συνήθως απώλεια βάρους.

Δεν υπάρχουν συνήθως διαταραχές στη σεξουαλική επιθυμία.

Η εμφάνιση και η συμπεριφορά δεν θυμίζουν καταθλιπτικό ασθενή (π.χ δεν έχει βραδύτητα στις κινήσεις, λυπημένη έκφραση, παραμελημένη αμφίεση).

Δυσθυμική διαταραχή

Χρόνια, μικρής έντασης, καταθλιπτική διάθεση που διαρκεί τουλάχιστον για 2 έτη, τις περισσότερες ημέρες και κατά το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας.

Πρόκειται για προσωπικότητες μεμψίμοιρες, απαισιόδοξες με «απόλυτο και δογματικό» τρόπο σκέψης, αναποφασιστικότητα και εσωστρέφεια.

Στο 1/3 των ασθενών μπορεί να εξελιχθεί σε μείζονα κατάθλιψη.

3 φορές συχνότερη στις γυναίκες απ' ό,τι στους άνδρες.

Είναι δύσκολο να διαγνωσθεί.

Βλάπτει την ποιότητα ζωής σημαντικά.

Θεραπευτικές προσεγγίσεις

Τα καταθλιπτικά επεισόδια συχνά υποτροπιάζουν, ιδίως όταν η θεραπευτική αγωγή είναι πλημμελής ή διακόπτεται πρόωρα, και μπορεί να επανεμφανιστούν στη διάρκεια της ζωής.

Η Γνωσιακή-Συμπεριφορική Ψυχοθεραπεία σε ατομική βάση ή/και σε ομαδικό πλαίσιο αποτελεί θεραπεία εκλογής σε ήπιας, μέτριας ή /και σοβαρής έντασης κατάθλιψη αφού μάλιστα συνδυάζεται άριστα και αλληλοσυμπληρώνεται με φαρμακευτική αγωγή.

Η Διαπροσωπική Ψυχοθεραπεία (ΙΡΤ) επικεντρώνεται κυρίως στην αντιμετώπιση θανάτου αγαπημένου προσώπου (διεργασία πένθους) και μέσα σε βραχύ χρονικό διάστημα παρουσιάζει εξαιρετικά αποτελέσματα.

Βέβαια η κλασική θεραπευτική προσέγγιση συνιστά και αφορά τη φαρμακευτική αγωγή, αφού μάλιστα η τεχνολογία προσφέρει νέες ουσίες άμεσης αποτελεσματικότητας, υψηλής ασφάλειας και ιδιαίτερα ευνοϊκού προφίλ ανεπιθύμητων ενεργειών. Το ζητούμενο είναι να πεισθεί ο ασθενής να λάβει την αγωγή για 9-12 μήνες κατ' αρχήν ώστε να αισθανθεί καλύτερα και να γίνει πρόληψη των υποτροπών και ελαχιστοποίηση του κινδύνου επανεμφάνισης της νόσου με συνεχή επανεκτίμηση από τον θεράποντα.

Κυρίαρχη θέση πλέον κατέχουν τα δεύτερης γενιάς νεότερα αντικαταθλιπτικά (SSRiS, SNRiS, NaSSA) που έχουν την ίδια αποτελεσματικότητα με τα παλαιότερα τρικυκλικά (TCAS) χωρίς όμως τις ανεπιθύμητες ενέργειες τους όπως π.χ. δυσκοιλιότητα, διαταραχές ούρησης (σε υπερτροφία προστάτου), ξηροστομία, αύξηση ενδοφθάλμιου πίεσης, σύγχυση, και διαταραχές μνήμης, ταχυκαρδία, καταστολή, αύξηση βάρους κ.ά.

Αξίζει να σημειωθούν τα αποτελέσματα της μελέτης του καθηγητή κλινικής Ψυχολογίας και Ψυχιατρικής στο Πανεπιστήμιο της Βερόνα Α. Cipriani και των συνεργατών του, που δημοσιεύθηκε πρόσφατα στην επιστημονική επιθεώρηση LANCET (τεύχος, 373 , Μάρτιος, 2009).

Στο πλαίσιο της έρευνας ανασκοπήθηκαν 117 τυχαιοποιημένες μελέτες συνολικού αριθμού 25.928 ασθενών, οι οποίες είχαν πραγματοποιηθεί από το 1991 μέχρι τις 30 Νοεμβρίου του 2007 προκειμένου να εξαχθούν συγκεκριμένα συμπεράσματα για την αποτελεσματικότητα των αντικαταθλιπτικών δεύτερης γενιάς, όσον αφορά την επείγουσα αντιμετώπιση μονοπολικής μείζονος καταθλιπτικής συνδρομής σε ενήλικα άτομα.

Συγκρίθηκαν 12 (δώδεκα) νεότερα αντικαταθλιπτικά δεύτερης γενιάς και οι ερευνητές κατέληξαν στο ότι «η HCL σερτραλίνη ενδέχεται να αποτελεί την καλύτερη επιλογή για την έναρξη της θεραπευτικής αντιμετώπισης ενηλίκων ασθενών με μέτρια ώς βαριά μείζονα καταθλιπτική διαταραχή, καθώς διαθέτει την καλύτερη ισορροπία μεταξύ (θεραπευτικού) αποτελέσματος, αποδοχής (εκ μέρους των ασθενών, των συγγενών και των θεραπόντων ) και κόστους (από τα ασφαλιστικά ταμεία)».

Γρίπη και στρες

Γράφει ο ΒΑΣΙΛΗΣ ΡΩΤΑΣ, παθολόγος

Ασφαλώς ως βίωμα το στρες είναι σαφώς πολύ συχνότερο από τη γρίπη της μιας ή της άλλης μορφής. Ωστόσο μάλλον συνοδεύεται από μεγαλύτερη άγνοια. Και οπωσδήποτε από περισσότερες προκαταλήψεις. Από τις οποίες μία, η πιο διαδεδομένη, το εξορκίζει και συμβουλεύει:

Ομως το στρες είναι μια φυσιολογική λειτουργία, μια αντίδραση του οργανισμού και ως τέτοια κλασικά ορίζεται: «αντίδραση προσαρμογής». Για παράδειγμα, περπατώντας στον ανήφορο απαιτείται, και άρα θα έχουμε, αύξηση του καρδιακού ρυθμού, της αρτηριακής πίεσης, διαστολή των βρόγχων και άλλα.

Βιοχημικό υπόστρωμα του φαινόμενου είναι η έκλυση των ορμονών τού στρες (κυρίως αδρεναλίνης και νοραδρεναλίνης - κατεχολαμίνες - αλλά και κορτιζόλης) έπειτα από ενεργοποίηση του «συμπαθητικού νευρικού συστήματος», που σε αντιδιαστολή με το «παρασυμπαθητικό» είναι για τις εξωτερικές δράσεις. Σχηματικά το αίμα φεύγει από το πεπτικό και πηγαίνει στο μυϊκό σύστημα.

Είναι ενδιαφέρον πως η αντίδραση αυτή της προσαρμογής μπορεί να προκληθεί και εν όψει της δοκιμασίας, απλώς βλέποντας την ανηφόρα που έρχεται!

Με ένα μικρό απλουστευτικό άλμα προσεγγίζουμε λοιπόν το «νοσηρό στρες». Οταν ένα κατά κανόνα μη στρεσογόνο ερέθισμα είτε εκλαμβάνεται εσφαλμένα ως τέτοιο ή είναι πραγματικά στρεσογόνο, βάσει των προσωπικών κωδίκων που έχουν διαμορφωθεί από προγενέστερες εμπειρίες. Αλλωστε νοσηρή ας θεωρηθεί και η υπεραντίδραση σε κάποιο ερέθισμα.

Νοσηρό είναι και το χρόνιο στρες που οδηγεί σε εξάντληση τον οργανισμό και σε στρέβλωση τις αντιδράσεις του.

Τέλος ας διαχωρίσουμε το στρες από το άγχος, που είναι ένα ακαθόριστο αίσθημα φόβου, χωρίς συγκεκριμένο αίτιο. Υπάρχει ωστόσο δυνητικά αμφίδρομη σχέση αυτών των δύο και οπωσδήποτε κοινό βιοχημικό υπόστρωμα.

Στρεσογόνο αίτιο η γρίπη

Η γρίπη μπορεί να θεωρηθεί ένα στρεσογόνο αίτιο. Προκαλείται από τον συνώνυμο ιό, όχι πάντα ίδιον (διότι παθαίνει μεταλλάξεις), που εισέρχεται στο σώμα ενεργοποιώντας σειρά λιγότερο ή περισσότερο πολύπλοκων αντιδράσεων. Μία από τις τελευταίες είναι η ανοσία που θα προκύψει.

Ο οργανισμός «προσαρμόζεται» και μάχεται. Πρόκειται δηλαδή για μια μορφή στρες. Οπου οι σχετικές ορμόνες και οι επί μέρους δράσεις τους (λ.χ. βρογχοδιαστολή) εξουδετερώνουν τις αντίστοιχες του ιού και υποστηρίζουν την επιτυχή καταπολέμησή του. Υπ' αυτή τη θεώρηση η γρίπη είναι μια «άσκηση συναγερμού» για το σώμα μας και τις αντιδράσεις του, που χρειάζεται να πυροδοτήσει υγιές στρες για αίσια έκβαση.

Στο νοσηρό και το χρόνιο στρες τα πράγματα μπορεί να επιπλακούν. Αρα πρέπει να εκλυθεί η σωστή δόση του υγιούς στρες, ώστε να αντιμετωπιστεί με επιτυχία και οικονομία δυνάμεων ο ιός.

Κάποιοι ασθενείς μου ανέφεραν πως με λίγη φυσική άσκηση περιόρισαν τα συμπτώματα. Ενός αλλου του εξαφανίστηκαν, όταν έπαιξε μεγάλο ποσό στα χαρτιά!

Αν μια θεμελιώδης έννοια που μας κληροδότησαν οι αρχαίοι είναι η ισορροπία και αν η ισορροπία αντιστοιχεί στην υγεία, θα απέφευγα το επιπλέον στρες. Η γρίπη, η άσκηση συναγερμού που προαναφέραμε, μας προκαλεί ήδη αρκετό.

Κουκουλωθειτε, κοιμηθείτε, πιείτε τα ζεστά σας, γκρινιάξτε, δείτε τηλεόραση, διαβάστε ένα βιβλίο. Μια γριπούλα το χρόνο μπορείς να την απολαύσεις!

Τα τροφαντά οπίσθια είναι δείκτης καλής υγείας

Οι γυναίκες με πλούσια περιφέρεια κινδυνεύουν λιγότερο να εμφανίσουν καρδιοπάθειες και διαβήτη

Από τον ΣΠΥΡΟ ΜΑΝΟΥΣΕΛΗ

Τα παραπανίσια κιλά, που στο γυναικείο σώμα τείνουν να συγκεντρώνονται στην περιοχή των γλουτών δίνοντάς του το χαρακτηριστικό σχήμα του αχλαδιού, αντί να προβληματίζουν ή να προκαλούν πανικό στις γυναίκες θα πρέπει μάλλον να τις καθησυχάζουν!

Πράγματι, σε πλήρη αντίθεση με το ανορεξικό πρότυπο γυναικείας ομορφιάς των τοπ μόντελ, πρόσφατη επιστημονική έρευνα απέδειξε ότι το τοπικό λίπος που συσσωρεύεται γύρω από τους γλουτούς λειτουργεί ως ασπίδα προστασίας απέναντι στις θρομβώσεις και τον σακχαρώδη διαβήτη.

Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από ομάδα επιστημόνων που εργάζονται στο Κέντρο Διαβητολογίας, Ενδοκρινολογίας και Μεταβολισμού του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης. Στην ερευνητική ομάδα συμμετέχει και ο Ελληνας Κωνσταντίνος Μανωλόπουλος, ο οποίος, σε συνεργασία με τον καθηγητή Keith Frayn και τον δρα Fredrik Karpe, μελέτησε συγκριτικά τις επιπτώσεις που έχει για την υγεία το τοπικό λίπος που συσσωρεύεται στην κοιλιά και στους μηρούς. Στο σχετικό άρθρο τους που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «International Journal of Obesity», οι τρεις επιστήμονες υποστηρίζουν ότι από τις έρευνές τους προκύπτει πως το να έχει κάποιος σωματότυπο-αχλάδι, δηλαδή τα ενοχλητικά «ψωμάκια», είναι προτιμότερο από το να έχει σωματότυπο-μήλο, δηλαδή παχιά κοιλιά.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι το λίπος που συσσωρεύεται στο κάτω μέρος του σώματος, στους μηρούς και στα πόδια, χρειάζεται περισσότερο χρόνο για να σχηματιστεί και είναι πιο δύσκολο να «καεί» σε σύγκριση με το λίπος στην περιοχή της κοιλιάς. Αυτό μπορεί να δημιουργεί επιπρόσθετο άγχος στα άτομα που επιθυμούν διακαώς να αδυνατίσουν στη συγκεκριμένη περιοχή, στην πραγματικότητα όμως τα προστατεύει από καρδιοπάθειες και διαβήτη. Η δυσκολία να απολεσθεί αυτό το είδος λίπους πρέπει, σύμφωνα με τους ερευνητές, να οφείλεται στην παρουσία ωφέλιμων για την υγεία ορμονών, όπως η λεπτίνη και η αντιπονεκτίνη, οι οποίες προστατεύουν τις αρτηρίες και ρυθμίζουν τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα.

«Το λίπος που συσσωρεύεται γύρω από τους μηρούς και τους γλουτούς είναι διαφορετικό από αυτό που συσσωρεύεται γύρω από τη μέση», διευκρινίζει ο δρ Μανωλόπουλος. «Υπάρχει καλό λίπος και κακό λίπος, όπως η καλή και η κακή χοληστερίνη. Τα κύτταρα του λιπώδους ιστού που βρίσκεται στο κάτω μέρος του σώματος λειτουργούν διαφορετικά από τα αντίστοιχα λιποκύτταρα που υπάρχουν σε άλλα μέρη του σώματος. Αρα θα μπορούσαμε βάσιμα να ισχυριστούμε ότι διάσημες πληθωρικές σταρ όπως η Τζένιφερ Λόπεζ έχουν έναν πιο υγιή γυναικείο σωματότυπο σε σύγκριση με τα υπερβολικά αδύνατα τοπ μόντελ, του τύπου Κέιτ Μος»!

Ο λιπώδης ιστός δεν αποτελεί μόνο μια πηγή ενέργειας για τον οργανισμό, αλλά θεωρείται πλέον σήμερα και ένα σημαντικό ενδοκρινικό όργανο που δρα ρυθμιστικά παράγοντας διάφορα δραστικά μόρια (π.χ. αντιποκίνες) και κατ' αυτόν τον τρόπο παίζει σημαντικό ρόλο στη ρύθμιση της δράσης της ινσουλίνης, στη φλεγμονή των αγγείων, στην ενεργειακή ομοιόσταση και σε άλλες σημαντικές φυσιολογικές λειτουργίες του οργανισμού.

Το σώμα χρησιμοποιεί τον λιπώδη ιστό για να αποθηκεύει ενέργεια με τη μορφή λιπιδίων, τα οποία απελευθερώνονται όταν παραστεί ανάγκη, για παράδειγμα έπειτα από εντατική σωματική άσκηση ή ύστερα από μια παρατεταμένη περίοδο ασιτίας. Η διαδικασία αυτή διεκπεραιώνεται είτε από τον κοιλιακό είτε από τον μηριαίο λιπώδη ιστό, με τη σημαντική διαφορά ότι ο πρώτος απελευθερώνει πολύ περισσότερα λιπίδια, τα οποία όταν εναποτεθούν στο συκώτι ή στους μυς μπορεί να προκαλέσουν βλάβες. Το μηριαίο λίπος αντίθετα, το οποίο χρησιμοποιείται για τη μακροχρόνια αποθήκευση λίπους, δεσμεύει τα λιπίδια και εμποδίζει την εναπόθεσή τους σε ζωτικά όργανα.

Οι ερευνητές πάντως δεν παραλείπουν να επισημάνουν ότι «ο καλύτερος τρόπος για να παραμείνει κάποιος υγιής είναι ο έλεγχος του σωματικού βάρους και η άσκηση. Γι' αυτό και η συμβουλή μας είναι: να τρώτε λιγότερο και να ασκείστε περισσότερο».*

Η διατροφή της... γονιμότητας

Υπεύθυνος: Με την επιμέλεια του Πανελλήνιου Συλλόγου Διαιτολόγων Γράφει η ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΔΡΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, κλινική διαιτολόγος-διατροφολόγος, RD, MSc

Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται αύξηση στα υπογόνιμα ζευγάρια. Ενας από τους παράγοντες που ερευνάται και δείχνει να μειώνει τη γονιμότητα σε καθ' όλα υγιείς γυναίκες είναι η κακής ποιότητας διατροφή.

Επιστημονικές έρευνες ανακάλυψαν παράγοντες που λειτουργούν ευεργετικά στη γονιμότητα. Οταν αυτοί οι παράγοντες συνδυάστηκαν και ακολουθήθηκαν σε μια διατροφή που ονομάστηκε «διατροφή της γονιμότητας», σημειώθηκαν θετικά αποτελέσματα σε υγιείς κατά τ' άλλα γυναίκες. Ποια είναι αυτά τα συστατικά;

* Η κατανάλωση σιδήρου από συμπληρώματα ή από μη αιμικές πηγές μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο της υπογονιμότητας. Οι μη αιμικές πηγές είναι τα σκουροπράσινα φυλλώδη λαχανικά όπως το σπανάκι και το μπρόκολο και τα όσπρια.

* Η κατανάλωση μίας τουλάχιστον μερίδας πλήρων σε λιπαρά γαλακτοκομικών την ημέρα. Η κατανάλωση μόνο χαμηλών σε λιπαρά γαλακτοκομικών, αντιθέτως, μείωσε παράγοντες της γονιμότητας.

* Η πρόσληψη πρωτεϊνών από φυτικές παρά ζωικές πηγές, όπως τα δημητριακά και τα όσπρια.

* Η κατανάλωση φυτικών ακόρεστων ελαίων, όπως το ελαιόλαδο, το ηλιέλαιο, το καλαμποκέλαιο. Σε διατροφές όπου υπερείχαν τα trans υδρογονωμένα λιπαρά (σκληρές μαργαρίνες, ζωικά λίπη και κακής ποιότητας έλαια από βιομηχανίες τροφίμων) σε βάρος των φυτικών, η γονιμότητα ήταν μειωμένη.

* Η χρήση πολυβιταμινούχων σκευασμάτων έχει συνδεθεί με μείωση της υπογονιμότητας σε μερικές έρευνες.

* Η μείωση της κατανάλωσης πολύ επεξεργασμένων δημητριακών και άλλων πλούσιων σε άμυλο τροφών καθώς και της ζάχαρης, ιδιαίτερα σε γυναίκες που έχουν διαγνωστεί με το σύνδρομο των πολυκυστικών ωοθηκών.

Οταν λοιπόν ακολουθήθηκε ένας συνδυασμός των παραπάνω βελτιώθηκε σε ερευνητικό επίπεδο η γονιμότητα σε κατά τ' άλλα υγιείς γυναίκες. Σε αυτό το επίπεδο χρειάζονται περισσότερες έρευνες για την έκδοση οδηγιών.

Αλλοι διατροφικοί παράγοντες που έχει φανεί ότι παίζουν κάποιο ρόλο είναι οι εξής:

1 Η υποθρεψία και το πολύ χαμηλό σωματικό βάρος (ΔΜΣ <20).>

2 Το υπερβολικό βάρος. Ο Δείκτης Μάζας Σώματος > 25 (σωματικό υπέρβαρο) και ιδιαίτερα >30 (παχυσαρκία) έχει δειχτεί ότι είναι ανασταλτικός παράγοντας στην τεκνοποίηση. Το αυξημένο βάρος αυξάνει την ινσουλινοαντίσταση και συχνά ευνοεί την εμφάνιση του συνδρόμου των πολυκυστικών ωοθηκών καθώς και άλλων ενδοκρινικών ανωμαλιών. Η απώλεια ακόμα και 5-10% του βάρους έχει δείξει ότι βελτιώνει σημαντικά τη γονιμότητα. Ακόμα, συνιστάται η επαναφορά του βάρους σε υγιή επίπεδα πριν ή και παράλληλα με την αναζήτηση θεραπείας γονιμότητας.

3 Το κάπνισμα αλλά και το παθητικό κάπνισμα, καθώς και η κατανάλωση καφεΐνης και αλκοόλ σε μέτριες δόσεις δείχνουν να μην επηρεάζουν τη γονιμότητα. Τα παραπάνω ίσως να είναι φρόνιμο να μετριαστούν όταν η γυναίκα προσπαθεί να συλλάβει, καθώς μπορεί να δημιουργήσουν πρόβλημα στο έμβρυο σε περίπτωση εγκυμοσύνης. Η υπερκατανάλωση αλκοόλ και καφεΐνης πιθανώς να μειώνει τη γονιμότητα στις γυναίκες, ενώ η μέτρια κατανάλωση κρασιού μπορεί να λειτουργήσει ευεργετικά.

4 Περιβαλλοντικά ρυπογόνα, όπως ο υδράργυρος, που επεμβαίνουν σε ενδοκρινικά μονοπάτια. Σε έρευνες φάνηκε ότι τα υπογόνιμα ζευγάρια είχαν μεγαλύτερες συγκεντρώσεις υδραργύρου στο αίμα. Η αύξηση οφείλεται κυρίως στην κατανάλωση ψαρικών από μολυσμένες περιοχές. Υψηλά ποσοστά υδραργύρου έχουν τα μεγάλα ψάρια όπως ο ξιφίας, το φαγκρί, η τούνα και ο καρχαρίας και θα πρέπει να αποφεύγονται. Προτιμήστε μικρότερα ψάρια, γαρίδες, σολομό κ.τλ.

5 Η αύξηση της δραστηριότητας, κυρίως της έντονης δραστηριότητας, έχει δειχτεί ότι μειώνει τον κίνδυνο υπογονιμότητας.

Συνοπτικά οι περισσότερες περιπτώσεις υπογονιμότητας στις κατά τ' άλλα υγιείς γυναίκες προλαμβάνονται ή θεραπεύονται με βελτίωση διατροφής και αλλαγή του τρόπου ζωής. Επιπλέον, οι αλλαγές στη διατροφή και τον τρόπο ζωής μπορεί να ευνοήσουν ζευγάρια που ήδη προσπαθούν να γίνουν γονείς μέσω τεχνητής γονιμοποίησης.

Συνιστάται πρώτα απ' όλα η επαναφορά του βάρους σε υγιή πλαίσια. Η διατροφή θα πρέπει να είναι ποικίλη, να περιλαμβάνει λαχανικά και όσπρια πλούσια σε σίδηρο, να αποφεύγονται τα κακής ποιότητας λιπαρά και να προτιμώνται τα πλήρη σε λιπαρά γαλακτοκομικά. Καλό είναι να μετριαστεί η καφεΐνη και το αλκοόλ, ενώ συνιστάται να υπάρχει τακτική φυσική δραστηριότητα.

Επαναλαμβανόμενη αποβολή

Γράφει ο ΧΑΡΗΣ ΧΗΝΙΑΔΗΣ www.hiniadis.com, μαιευτήρας-χειρουργός γυναικολόγος, Μονάδα Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής Μαιευτηρίου ΜΗΤΕΡΑ

Ενώ οι περισσότερες εγκυμοσύνες οδηγούν στη γέννηση ενός υγιούς μωρού, μερικές, ευτυχώς οι λιγότερες, αποτυγχάνουν. Η πιο συχνή περίοδος όπου πάει κάτι στραβά σε μια εγκυμοσύνη είναι στις πρώτες ημέρες και εβδομάδες μετά τη σύλληψη.

Πολλές πρόωρες αποβολές δεν ανιχνεύονται καν. Εάν η περίοδός σας έρχεται όπως πάντα, δεν μπορείτε ποτέ να υποψιαστείτε ότι είσαστε έγκυες. Περίπου το 15% των επιβεβαιωμένων κυήσεων αποβάλλονται, συνήθως πριν από τις 12 εβδομάδες. Ως αποβολή ορίζεται η απώλεια ενός εμβρύου πριν από τις 24 εβδομάδες της κύησης.

Αίτια αποβολής

Η αποβολή δεν είναι πάντα πλήρως κατανοητή και μερικές αποβολές -ένα μικρό ποσοστό- συμβαίνουν χωρίς εξήγηση. Τα πιο συχνά αίτια είναι:

* Χρωμοσωμικές ανωμαλίες του εμβρύου.

* Ανωμαλίες της μήτρας: ινομυώματα, διαφράγματα ενδομητρίου, πολύποδες.

* Λοιμώξεις.

* Αυτοάνοσα προβλήματα.

* Ανεπάρκεια τραχήλου - ο τράχηλος αρχίζει να ανοίγει και οι συσπάσεις της μήτρας ωθούν το μωρό έξω πάρα πολύ σύντομα, συχνά πριν από τις 20 εβδομάδες.

* Εκτοπη κύηση - το έμβρυο αναπτύσσεται έξω από τη μήτρα, συνήθως στη σάλπιγγα.

Οι χρωμοσωμικές ανωμαλίες ευθύνονται για το 75%, περίπου, των αποβολών. Ειδικά σε μητέρες μεγάλης ηλικίας (μεγαλύτερες των 40 ετών), όπου τα ωάρια έχουν μεγάλη πιθανότητα κακής αντιγραφής του γενετικού υλικού κατά τη διαίρεσή τους, το ποσοστό αυτό ανεβαίνει σημαντικά.

Οι ανωμαλίες της μήτρας (ινομυώματα, διαφράγματα ενδομητρίου, πολύποδες) τις περισσότερες φορές ανιχνεύονται πριν από τη σύλληψη, στο ετήσιο υπερηχογράφημα με τον γυναικολόγο. Εάν μία ανωμαλία παίζει ρόλο στη σωστή εμφύτευση και ανάπτυξη του εμβρύου, τότε θεραπεύεται χειρουργικά, τις περισσότερες φορές με υστεροσκόπηση ή λαπαροσκόπηση. Οι λοιμώξεις της μητέρας (π.χ. μυκόλπασμα) παίζουν ρόλο και πρέπει να αντιμετωπίζονται με την κατάλληλη φαρμακευτική αγωγή.

Τα αυτοάνοσα προβλήματα ευθύνονται για ένα μικρό ποσοστό των αποβολών. Φαίνεται ότι παίζουν σημαντικότερο ρόλο στις επαναλαμβανόμενες αποβολές (περισσότερες από 2 ή 3).

Η ανεπάρκεια του τραχήλου σπάνια ευθύνεται για αποβολές μέχρι την 24η εβδομάδα της κύησης. Εφόσον συμβαίνει κάτι τέτοιο, θα πρέπει να αναζητηθούν τα αίτια σε προηγούμενες επεμβάσεις στον τράχηλο (κρυοπηξία, laser, LLETZ, κωνοειδής εκτομή), οι οποίες μικραίνουν ανεπανόρθωτα το μήκος του. Το πρόβλημα αυτό αντιμετωπίζεται συνήθως με την προληπτική τοποθέτηση τραχηλικού ράμματος-περίδεση τραχήλου.

Η έκτοπη κύηση δεν είναι καθαυτό αποβολή, αλλά δυστυχώς με τη διάγνωσή της ακολουθεί συνήθως και η θεραπεία της που κατά κανόνα οδηγεί στο σταμάτημα της ανάπτυξης του εμβρύου.

Θα μπορούσα να έχω αποτρέψει την αποβολή;

Η αποβολή είναι σχεδόν πάντα κάτι που είναι πέρα από τον έλεγχό σας. Μην κατηγορείτε τον εαυτό σας για κάτι που δεν θα μπορούσατε να αποτρέψετε. Είναι πάντα ένα λυπηρό γεγονός και εσείς και ο σύντροφός σας θα χρειαστείτε κατανόηση, συμπόνια και υποστήριξη. Να συζητήσετε με τον γιατρό σας τους πιθανούς λόγους της αποβολής και να ρωτήσετε τι πρέπει να κάνετε για να μείνετε πάλι έγκυος. Γενικά, δεν υπάρχει κανένας λόγος για τον οποίο αυτό δεν πρέπει να είναι δυνατό. Οι περισσότερες γυναίκες που έχουν μια αποβολή, την επόμενη φορά έχουν μια κανονική, υγιή εγκυμοσύνη.

Μακριά από τον κυκεώνα των εξετάσεων

Εφόσον μια γυναίκα αποβάλει 2 ή και περισσότερες φορές είναι σωστό να γίνεται:

* Αναλυτική λήψη ιστορικού.

* Ενδελεχής κλινική εξέταση.

* Πλήρης υπερηχογραφικός έλεγχος.

* Υστεροσκόπηση.

* Χρωμοσωματικός έλεγχος και των δύο γονέων.

* Ορμονικός και αιματολογικός έλεγχος.

* Ελεγχος για πιθανά ανοσολογικά προβλήματα της μητέρας.

Πρέπει να γίνει σαφώς κατανοητό ότι ο έλεγχος αυτός περιλαμβάνει μια σειρά εξετάσεων, η οποία αποσκοπεί στο να αποδείξει αν η μητέρα χρειάζεται μια φαρμακευτική θεραπεία, η οποία θα βελτιώσει τις πιθανότητές της να προχωρήσει η εγκυμοσύνη φυσιολογικά.

Σε καμία περίπτωση δεν πρέπει η ασθενής να εμπλακεί σε κυκεώνα εξετάσεων λόγω π.χ. ασυμβατότητας του σώματός της με το σπέρμα του συζύγου και άλλα συναφή, τα οποία μπορεί να οδηγήσουν σε εφαρμογή «εμβολιασμών» με «λεμφοκύτταρα» και άλλες ουσίες. Οι «θεραπείες» αυτές δεν έχουν καμία πιστοποίηση ή έλεγχο και έχουν απαγορευτεί τόσο από το Βρετανικό (RCOG) όσο και από το Αμερικανικό (ACOG) Κολέγιο Μαιευτικής & Γυναικολογίας.

Η εφαρμογή τους έχει αυξημένη πιθανότητα πολύ σοβαρών επιπλοκών στην υγεία των μητέρων και πρέπει να γίνεται μόνο στο πλαίσιο ερευνητικών προγραμμάτων και έπειτα από ενημέρωση των ασθενών για τις επιπλοκές αυτές. Πρέπει λοιπόν οι γυναίκες να ελέγχουν τη θεραπεία που τους προτείνεται και σε περίπτωση αμφιβολίας να ζητούν και δεύτερη γνώμη από ειδικό.

Σε περίπτωση που αποδειχθεί ότι η μητέρα πάσχει από αυτοάνοσο νόσημα -π.χ. Αντιφωσφολιπιδικό Σύνδρομο- η θεραπεία που πρέπει να εφαρμοστεί αυξάνει την πιθανότητα επιτυχίας περίπου κατά 40% στην επόμενη εγκυμοσύνη.

Η γρήγορη μάσηση ευνοεί την παχυσαρκία

Μία από τις πιο ενδιαφέρουσες μελέτες που ανακοινώθηκαν στο 15ο Παγκόσμιο Συνέδριο Διαιτολογίας αφορά τη συσχέτιση της εμφάνισης της παχυσαρκίας με το πόσο γρήγορα τρώμε.

Αυτό που ήταν γνωστό μέχρι σήμερα είχε να κάνει με το γεγονός ότι όσο πιο γρήγορα τρώμε τόσο μεγαλύτερη ποσότητα τροφής καταναλώνουμε, συνεπώς περισσότερες θερμίδες και επακόλουθα αυξάνουμε τον κίνδυνο εμφάνισης παχυσαρκίας. Αυτό όμως που τώρα μάθαμε, είναι ότι ο ρυθμός κατανάλωσης ενός γεύματος, ακόμα και αν αυτό είναι σταθερών θερμίδων, μπορεί να επηρεάσει το συνολικό ενεργειακό ισοζύγιο, αυξάνοντας την πιθανότητα αύξησης βάρους. Συγκεκριμένα, Ιάπωνες επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο της Kanagawa εξέτασαν τι συμβαίνει με την τροφογενή θερμογένεση, δηλαδή με το πόσες θερμίδες ξοδεύει το σώμα μας όταν τρώμε μια συγκεκριμένη τροφή, όταν αυτή καταναλώνεται με αργό ρυθμό ή με γρήγορο. Εδωσαν λοιπόν σε εθελοντές 450 θερμίδες τροφής και η μία ομάδα τις κατανάλωσε σε 5 λεπτά και η άλλη σε 20. Η πρώτη ομάδα μάσησε την τροφή της μόλις 477 φορές και η δεύτερη 1.339 φορές. Η θερμογένεση της πρώτης ομάδας ήταν στατιστικά μικρότερη από ό,τι της δεύτερης. Αν και σε επίπεδο ημερήσιων θερμίδων η διαφορά αυτή δεν ξεπερνά τις 30 θερμίδες, ωστόσο οι ερευνητές ισχυρίζονται πως πρόκειται για μια αλλαγή της διατροφικής μας συμπεριφοράς που μπορεί να συμβάλει στην αντιμετώπιση της παχυσαρκίας.ΕΝΕΤ